الشيخ محمد آصف المحسني
67
متافيزيك از نظر رئاليزم يا معارف اسلامى از نگاه علم وفلسفه (فارسى)
اگر كسى صدها خروار چوب را فراهم آورد ممكن نيست دروازه و ميز مثلا خود به خود صورت گيرد ، بلكه حتما بايد نجارى باشد كه بكمك مادهء چوب دروازه ، و ميز را درست كند ، اگر تمام مسهاى عالم جمع گردد و مسگرى نباشد ديگى ساخته نخواهد شد و اين قانون در عالم طبيعت عموميّت داشته و خللناپذير است . و ازين بيان مختصر فهميده مىشود ماديها در انكار خداوند عالم سخت در اشتباهند زيرا سبب فاعلى و غائى جهان مادى را از نظر بدور داشته فقط متوجه علت مادى و صورى آن شدهاند ، و غفلتا و يا عمدا ادعا ميكنند ماده به تنهائى براى خلقت عالم محسوس كفايت مىكند . بعبارت ديگر علّت مادى را بىنياز كننده از سبب فاعلى ميدانند ولى بايد از اينها سؤال كرد كه آيا در دنيا موردى است كه موجود مادىاى به مجرد مادّه وجود گيرد و فاعلى نخواهد ، وقتى يك موجود جزئى بدون فاعل تحقّق نپذيرد چطور ممكن است تمام كائنات بدون فاعل صورت هستى را به خود بگيرد . بلكه موضوع بوجود آمدن عالم بدون فاعل از نظر عقل مشكل تر از درست شدن دروازه از مجرد ماده چوب بدون مداخله نجّار است ، زيرا در موضوع دروازه ، چوب موجود است فقط صورت آن احتياج به عمل نجار ( سبب فاعلى ) دارد ولى عالم در صورت و ماده خود محتاج بارادهء فاعل خود ( واجب الوجود ) مىباشد . خواننده تيزهوش از همين مقدار بيان ما قوىترين دليلى را